Κοινωνικές Επιστήμες

Super User

Super User

 

Μετάφραση: Μαρία Μπότση
Επιμέλεια μετάφρασης: Βασίλης Παπακριβόπουλος

Εξώφυλλο: Κυριακή Μαυρογεώργη

 

Αποτελεί πια κοινό τόπο να απορρίπτεται ως παράλογη η σύλληψη μιας παντογνώστριας, παντοδύναμης και αυτορρυθμιζόμενης αγοράς. Το ανά χείρας βιβλίο, ωστόσο, δείχνει ότι το χάος αυτό προκύπτει στην πραγματικότητα από έναν ορθολογισμό με υπόγεια, διάχυτη και παγκόσμια επίδραση. Αυτός ο ορθολογισμός, ο λόγος (raison) του σύγχρονου καπιταλισμού, είναι ο ίδιος ο νεοφιλελευθερισμός. Διερευνώντας τη γένεσή του ως δόγματος και τις οικονομικές και πολιτικές συνθήκες ανάπτυξής του, οι συγγραφείς αποσαφηνίζουν μια σειρά από παρεξηγήσεις: Ο νεοφιλελευθερισμός δεν είναι ούτε η επιστροφή στον κλασικό φιλελευθερισμό ούτε η παλινόρθωση ενός «καθαρού» καπιταλισμού. Το να συναινούμε σε αυτή την παρερμηνεία σημαίνει ότι δεν συνειδητοποιούμε σε τι ακριβώς συνίσταται το «νέο» στον νεοφιλελευθερισμό: Απομακρυνόμενος από μια θεώρηση της αγοράς ως φυσικού δεδομένου, που περιορίζει, υποτίθεται, τη δράση του κράτους, θέτει ως στόχο του να οικοδομήσει την αγορά και να εγκαταστήσει την επιχείρηση ως το πρότυπο διακυβέρνησης των υποκειμένων. 

Μέσα από πολλαπλές διαδρομές, ο νεοφιλελευθερισμός έχει επιβληθεί ως ο νέος λόγος του κόσμου, ο οποίος καθιστά τον ανταγωνισμό παγκόσμιο κανόνα συμπεριφοράς και δεν αφήνει ανέγγιχτη καμία σφαίρα της ανθρώπινης ύπαρξης. Η συλλογιστική αυτή διαβρώνει ακόμη και την κλασική αντίληψη περί δημοκρατίας. Εισάγει δε καινοφανείς μορφές υποταγής που συνιστούν, για όσους την αμφισβητούν, μια πρωτόγνωρη πολιτική και πνευματική πρόκληση. Μόνο κατανοώντας αυτή την ορθολογικότητα θα μπορέσουμε να της αντισταθούμε με αξιώσεις και να δημιουργήσουμε την προοπτική ενός διαφορετικού μέλλοντος.

 

Μετάφραση: Καλλιρόη Τάγκα
Επιστημονική επιμέλεια-Πρόλογος: Απόστολος Δεδουσόπουλος

Εξώφυλλο: Κυριακή Μαυρογεώργη

Το βιβλίο αναπτύσσει, κυρίως, τις ιδέες και τα επιχειρήματα της πρώτης γενιάς των ορντοφιλελεύθερων διανοουμένων. Η πολιτική εμπειρία των συνθηκών της Βαϊμάρης είναι ουσιώδης στη διαμόρφωση της ορντοφιλελεύθερης σκέψης. Το βιβλίο ενσωματώνει, επίσης, τις σύγχρονες ορντοφιλελεύθερες συνεισφορές που επιχειρηματολογούν στη σκιά των αρχικών αναλύσεων, όπου είναι απαραίτητο, ιδιαίτερα στην ανάλυση του ορντοφιλελεύθερου χαρακτήρα της ευρωπαϊκής νομισματικής ένωσης. Αναπτύσσει την επιχειρηματολογία του με όρους του ορντοφιλελευθερισμού, ώστε να αποδείξει τη λογική του σαν μια αυταρχική πρόταση σχετικά με τις πολιτικές προϋποθέσεις της ελεύθερης οικονομίας. Συσχετίζοντας τον ορντοφιλελευθερισμό με τον νεοφιλελευθερισμό, θα είχε νόημα να ειπωθεί ότι ο νεοφιλελευθερισμός είναι πιο ατομικιστικός στην αντίληψή του για την ελεύθερη οικονομία, σε αντίθεση με τον πιο κρατικοκεντρικό ορντοφιλελευθερισμό. Ωστόσο, η διαφορά μεταξύ ορντοφιλελευθερισμού και νεοφιλελευθερισμού του Σικάγου δεν είναι διαφορά μεταξύ δογμάτων αλλά ως προς την έμφαση, η οποία έχει να κάνει με το συγκεκριμένο ιστορικό και κοινωνικό πλαίσιο, μέσα στο οποίο έθεσαν ερωτήματα, όπως το τι περιλαμβάνεται στην έννοια της «ατομικής ιδιοκτησίας» και τι χρειάζεται να γίνει για να συντηρηθεί και να διατηρηθεί μια ελεύθερη οικονομία. Έτσι, αυτή η διαφορά είναι μια λεπτομέρεια, παρά μια πραγματική διαφορά. Κατ’ αυτόν τον τρόπο, η οικονομική θεωρία, αναπτυγμένη από τους Walter Eucken, Franz Böhm, Friedrich von Hayek, Wilhelm Röpke, Alexander Rüstow και άλλους, οδήγησε στην άποψη ότι «σε μία μαζική κοινωνία, η λειτουργικότητα του συστήματος των επιχειρήσεων απαιτεί την ύπαρξη ενός σαφούς πλαισίου, βασισμένου σε κανόνες».

Η οργάνωση του ανταγωνισμού είναι ένα πολιτικό καθήκον και προσδιορίζει το φιλελεύθερο κράτος ως ισχυρό κράτος, σκοπός του οποίου είναι η «αστυνόμευση της ευταξίας της αγοράς» μέσω μιας «κεντρικής αρχής, ισχυρής αρκετά, προκειμένου να διατηρήσει την τυπική ισότητα ανταλλαγής μεταξύ των οικονομικών παραγόντων», καθώς και η αστυνόμευση της κοινωνικής τάξης, συμπεριλαμβανομένων των δεοντολογικών, ηθικών και κανονιστικών πλαισίων της ατομικής συμπεριφοράς.

Μετάφραση: Κρίτων Ηλιόπουλος

Εξώφυλλο: Κυριακή Μαυρογεώργη

Στο Άγγελοι και Ερημίτες, ο Χιλιανός ιδιωτικός ντετέκτιβ Ερέδια εμπλέκεται σε μια υπόθεση του διεθνούς εμπορίου όπλων και παράνομων οπλικών συστημάτων. Με την ηθική υποχρέωση να αναζητήσει τους δολοφόνους ενός πολύ αγαπημένου του προσώπου, βρίσκεται αντιμέτωπος με τα πλοκάμια της πολιτικής και στρατιωτικής εξουσίας στη Χιλή, λίγο μετά την αποχώρηση του δικτάτορα Πινοτσέτ από το προσκήνιο, με μηχανισμούς που δρουν υπογείως, αλλά και με την αμείλικτη καθημερινότητα και τα πολλά πρόσωπα του Σαντιάγο της Χιλής. 

Είναι το τέταρτο από τα δεκαοχτώ νουάρ μυθιστορήματα του συγγραφέα, και ο μελαγχολικός, ρομαντικός, ιδεολόγος, αντικαθεστωτικός, αιρετικός και απογοητευμένος αντιήρωας αυτοπαρουσιάζεται, μας αποκαλύπτει στοιχεία της προηγούμενης ζωής του και τις αξίες που την καθορίζουν. Δεν διστάζει να συγκρουστεί με το σύστημα και με τους ισχυρούς, έστω και αν είναι από χέρι χαμένος. Μέσα από τη δική του ματιά βλέπουμε την κοινωνία της Χιλής σε πολλά επίπεδα, όπως διαμορφώνεται από τα γεγονότα της πρόσφατης ιστορίας της.

Ο Ραμόν Δίας Ετερόβιτς πετυχαίνει να μας δώσει ένα έργο άκρως αντιπροσωπευτικό ενός λογοτεχνικού «ρεύματος» που ονομάστηκε νέο λατινοαμερικάνικο αστυνομικό μυθιστόρημα.

Απόδοση: Μαρία Αγγελίδου

Ήταν τρεις, ο Λεόν ο μεγάλος, ο Μαξ δεύτερος, ο Ρεμί ο πιο μικρός. Πίσω από την πλάτη του Λεόν, ο Μαξ και ο Ρεμί ένοιωθαν ασφάλεια. Μια μέρα όμως, ο φίλος τους έκρυψε ένα κόκκινο μπαλόνι που ταξίδευε ψηλά στον ουρανό. Αυτό ήταν! Έφτασε η ώρα για τον Μαξ και τον Ρεμί να βγουν μπροστά και να θαυμάσουν την ομορφιά του!

 Ένα τρυφερό παραμύθι για τη φιλία, την ισότητα και την αλληλεγγύη· την σημασία της διαφορετικότητας και της ομάδας. Μία ιστορία που μας μαθαίνει να ατενίζουμε τον ουρανό για να ανακαλύπτουμε τα μοναδικά αυτού του κόσμου και με θάρρος να τα διεκδικούμε, όσο δύσκολο κι αν φαντάζει να απαρνηθούμε την ασφάλεια μιας μεγάλης ροζ πλάτης!

Μετάφραση - Επίμετρο: Νίκος Σκοπλάκης
Εξώφυλλο: Κυριακή Μαυρογεώργη

Τρεις φίλοι συναντιούνται και χωρίζουν μέσα στη δίνη των ναπολεόντειων πολέμων αλλά και στο βάθος της μεγάλης πόλης, όπου φωλιάζουν τα φαντάσματα μιας πραγματικότητας καταναγκασμών. Ο Έλις Φρέμπομ εγκαταλείπει τους ωκεανούς για να καταδυθεί στην επικράτεια των μετάλλων, την οποία διαφεντεύει μια ανεξιχνίαστη, δαιμονική Αφροδίτη. Δύο νουβέλες στις οποίες ο «σκεπτικιστής ονειροπόλος» Ε.Τ.Α. Χόφμαν, μεταγράφει –με διαφορετικούς τρόπους– το «παραμύθι της πραγματικότητας», όπου το μονήρες άτομο είτε υποκύπτει στην αλλοτριωτική συνθήκη του «φιλισταϊσμού» είτε διαλύεται στη χοάνη μιας υπέρμετρα πληθωρικής φαντασίας.

Στα «Θραύσματα από τη ζωή τριών φίλων» ένας φανταστικά αντεστραμμένος κόσμος ξεπηδάει αίφνης από τη ρεαλιστικά σκιαγραφημένη πραγματικότητα, θέτοντας υπό αμφισβήτηση τη συνηθισμένη τάξη κι αποκαλύπτοντας κρυμμένες ερωτικές επιθυμίες. Με αφορμή αυτή τη νουβέλα, ο Γιούλιους Ρόντενμπεργκ και ο Βάλτερ Μπένγιαμιν ανάγουν την αρχή του «βερολινέζικου μυθιστορήματος» στον Χόφμαν. «Τα ορυχεία στη Φάλουν» αντλούν από ένα πραγματικό γεγονός, το οποίο έγινε αγαπημένο θέμα του ρομαντισμού. Στην αξεδιάλυτη πολυσημία του κειμένου, ασυμφιλίωτες αντιθέσεις συγχωνεύονται στη ροϊκότητα του ονείρου με τεχνικές που μοιάζουν βγαλμένες από τον κινηματογράφο. Οι δύο νουβέλες αποτελούν συγχρόνως κομβικά σημεία εισόδου στον συναρπαστικό κόσμο του Χόφμαν, για τον οποίο η κοινωνία της εποχής του υφίσταται σαφώς ως ιστορικό πρόβλημα, ακόμα κι αν (ή επειδή) οι δυνάμεις που την κινούν λανθάνουν μέσα στο παράδοξο. Στο έργο του Χόφμαν προσέφυγε, άλλωστε, κι ο Φρόιντ για να ορίσει και να ονοματίσει το ανοικειωτικά παράδοξο, το Unheimlich, που βίαια ανασύρθηκε στην επιφάνεια του ιστορικού χρόνου και σκόρπισε τη σκόνη της φρίκης του στο φως, όπως το απολιθωμένο σκήνωμα του Έλις Φρέμπομ.

Μετάφραση: Δέσποινα Λαμπαδά
Εξώφυλλο:
Κυριακή Μαυρογεώργη

Το βιβλίο επιχειρεί να σχηματοποιήσει τα επαναλαμβανόμενα μοτίβα που διατρέχουν την ανθρώπινη μετανάστευση και την κοινωνική αναπαραγωγή και να καταδείξει πώς τα μοτίβα αυτά βρίσκονται στη βάση των χαρακτηριστικών για το είδος μας διαδικασιών ακατάπαυστης αναδιάταξης, καινοτομίας και εξερεύνησης.

Με αφετηρία τον προσδιορισμό των ανθρώπινων κοινοτήτων με βάση τη γλώσσα, ο συγγραφέας διακρίνει τέσσερις τύπους μετανάστευσης, εντός, αλλά και πέραν των ορίων των κοινοτήτων: την ενδοκοινοτική μετανάστευση, τον αποικισμό, την αποδημία ολόκληρης της κοινότητας και τη διακοινοτική μετανάστευση.

Για να γίνει εφικτή η παρακολούθηση των διαφόρων στοιχείων της μετανάστευσης, αναπτύσσει ένα μοντέλο με πέντε σημεία ανάλυσης, που λαμβάνουν υπόψη τα όρια των ανθρώπινων κοινοτήτων, τις τέσσερις βασικές κατηγορίες μετανάστευσης, τις διαδικασίες της διακοινοτικής μετανάστευσης, το ρόλο της μετανάστευσης στις βραχυπρόθεσμες κοινωνικές εξελίξεις και τις μακροπρόθεσμες συνέπειες της μετανάστευσης.

   Πώς αλληλεπιδρούν μεταξύ τους αυτοί οι παράγοντες, σύμφωνα με την ερμηνευτική κατεύθυνση που προκύπτει από το μοντέλο; Η διερεύνηση εστιάζει κυρίως στην αλληλεπίδραση μεταξύ των θεσμών που σχετίζονται με τη μετανάστευση, αλλά και στους ίδιους τους μετανάστες, οι οποίοι ταξινομούνται ως άποικοι, επήλυδες, παρεπίδημοι, πλανόδιοι, εισβολείς και ολόκληρες κοινότητες. 

Η ανάλυση της διακοινοτικής μετανάστευσης  –που διακρίνεται εμφατικά από τις άλλες κατηγορίες μετανάστευσης– δείχνει ότι υπάρχει αμοιβαία επίδραση με τον αποικισμό, την αποδημία κοινότητας και την ενδοκοινοτική μετανάστευση. Οι καινοτομίες που προκαλεί η διακοινοτική μετανάστευση οδηγούν σε κοινωνικές εξελίξεις, που, με τη σειρά τους, οδηγούν σε νέες διαδικασίες μετανάστευσης. Εν συνεχεία, οι μακροπρόθεσμες συνέπειες των μεταναστευτικών διαδικασιών δημιουργούν τις συνθήκες εκείνες μέσα από τις οποίες αναδύονται άλλες ευκαιρίες μετανάστευσης.

Επιστημονική επιμέλεια- Πρόλογος: Αλέξης Μπένος 

Εξώφυλλο: Κυριακή Μαυρογεώργη

«Οι κοινωνικές συνθήκες που παράγουν ασθένειες και θνησιμότητα σε μεγάλο βαθμό ξεχνιούνται, για να ανακαλυφθούν εκ νέου από κάθε επόμενη γενιά. Στις μέρες μας, όταν τα νοσογόνα χαρακτηριστικά του περιβάλλοντος και των χώρων εργασίας απειλούν την επιβίωση της ανθρωπότητας και άλλων μορφών ζωής, είναι λογικό τα προβλήματα αυτά να συγκεντρώνουν την προσοχή μας. Υπάρχει, όμως, μια μακρά ιστορία έρευνας και ανάλυσης των σχέσεων μεταξύ των πολιτικοοικονομικών συστημάτων, των κοινωνικών προσδιοριστών της υγείας των πληθυσμών, η οποία παραμελήθηκε, παρά τη συνάφειά της με τη σημερινή μας κατάσταση».

Πρόλογος: Χάρης Γολέμης

Εξώφυλλο: Κυριακή Μαυρογεώργη

 
«Αυτό το βιβλίο δεν κουτσομπολεύει, ούτε είναι αυτοβιογραφικό. Ωστόσο, οι τρεις ιστορίες που το συνθέτουν έχουν συμβεί πραγματικά σε ανθρώπους που γνώρισα και οι οποίοι μου τις αφηγήθηκαν. Το ονόμασα Έρωτες κομμουνιστών όχι μόνο επειδή αυτή ήταν η πίστη των πρωταγωνιστών του, αλλά επειδή, για όποιον
εμπλέκεται σε βάθος με την ιστορία, ο ιδιωτικός και ο δημόσιος βίος συνδέονται τόσο στενά που κάποιες φορές ανταλλάσσουν θέσεις ή και συγχέονται. Είναι ιστορίες που με εντυπωσίασαν, με συγκίνησαν και με έκαναν να πονέσω».

Η Λουτσιάνα Καστελίνα αφηγείται τρεις δραματικές, μοναδικές ερωτικές ιστορίες, σε τρία εντελώς διαφορετικά κοινωνικά και πολιτικά πλαίσια αναφοράς: Τουρκία, Κρήτη, Ηνωμένες Πολιτείες.

Παράτολμοι, σημαδεμένοι από την ιστορία, οι έρωτες της Μινεβέρ Αντάτς και του Ναζίμ Χικμέτ, της Αργυρώς Πολυχρονάκη και του Νίκου Κοκοβλή, της Σίλβια Μπέρμαν και του Ρόμπερτ Τόμσον, εκτυλίσσονται σε ένα φόντο παρακολουθήσεων, παράνομης δράσης, φυλακίσεων, εξοριών και λίγων, πολύ λίγων, περιόδων σχετικής ηρεμίας των πρωταγωνιστών τους. Αυτό είναι και το πρώτο τους κοινό στοιχείο. Το δεύτερο είναι η ακλόνητη πίστη αυτών των σκληρών αλλά ευαίσθητων ανθρώπων στην κομμουνιστική υπόθεση που, σε συνδυασμό με την προσωπική τους αξιοπρέπεια, δεν τους επέτρεπε το συμβιβασμό με τους διώκτες τους. Το τρίτο κοινό στοιχείο είναι η ένταση μεταξύ των υποχρεώσεων του αγώνα και της προσωπικής ζωής των αγωνιστών, η οποία σε μεγάλο βαθμό οφειλόταν και στις αποφάσεις του κομμουνιστικού κόμματος της χώρας τους στο οποίο ανήκαν – και δεν ήταν πάντα οι πιο ορθολογικές. 

Η Καστελίνα βυθίζεται στη ζωή και στη μνήμη, ανασύροντας από τη λήθη ιστορίες και πορτρέτα που είναι αδύνατο να ξεχαστούν.

Για την ιστορικότητα των μορφών

Ο ύστερος μοντερνισμός μάς είναι σήμερα τόσο μακρινός όσο ήταν και η αρχαιότητα για την Αναγέννηση. Ιδού η αφετηρία του σημαντικού αυτού βιβλίου του Τζέιμσον, όπου έργα του μοντερνισμού στη ζωγραφική (Ρούμπενς) και τη μουσική (Βάγκνερ και Μάλερ) αντιπαραβάλλονται με έργα του ύστερου μοντερνισμού (στον κινηματογράφο), καθώς και με μια πληθώρα μεταμοντέρνων πειραμάτων (από την επιστημονική φαντασία μέχρι το The Wire, και από τα «Ευρωσκουπίδια» στην όπερα μέχρι τον Όλτμαν και τη λογοτεχνία της Ανατολικής Γερμανίας): όλες αυτές οι δημιουργίες επιχειρούν, με διαφορετικούς τρόπους, να επινοήσουν νέες μορφές για να συλλάβουν μια συγκεκριμένη κοινωνική ολότητα. Ανά τις ιστορικές περιόδους, υποστηρίζει ο Τζέιμσον, το ζήτημα της αφήγησης επιμένει μέσα από τις πολλαπλές μορφικές αλλαγές και μεταμορφώσεις του. Τα κείμενα του Τζέιμσον προσεγγίζουν, σε εύρος και βάθος, όχι μόνο τις πολιτισμικές αλλά και τις πολιτικές και κοινωνικές συνδηλώσεις του μεταμοντερνισμού..

Η διαμόρφωση της έννοιας του υποκειμένου (1932-1949)

Τα κείμενα του Λακάν θεωρούνται στρυφνά, ωστόσο, είτε γοητεύουν είτε ενοχλούν, συνιστούν σε κάθε περίπτωση πόλο έλξης. Για τον Μπερτράν Οζιλβί, αυτό το ενδιαφέρον συνδέεται με το αντικείμενο αυτών των κειμένων, με το ύφος τους που προσέδωσε στον Λακάν το χαρακτηριστικό προφίλ του μεγάλου χειραγωγού της γλώσσας και του ασυνειδήτου. Ο Λακάν μιλάει για το ασυνείδητο και την επιθυμία με όρους που αντιβαίνουν στα συνηθισμένα, κάτι που υποχρεώνει τον καθένα να ακούσει το δικό του ασυνείδητο. Ο συγγραφέας δεν εστιάζει στα όψιμα κείμενα του Λακάν, εκείνα που τον έκαναν διάσημο, αλλά στη Διατριβή του στην ιατρική και στις εργασίες που εξαρτώνται άμεσα από αυτήν. Αναδεικνύει το θεωρητικό πλαίσιο μέσα στο οποίο ο Γάλλος ψυχαναλυτής έθεσε το ερώτημα του υποκειμένου και παρουσιάζει όλα τα στάδια διαμόρφωσης αυτής της έννοιας στο έργο του.

Ταυτότητα

Στην υδατογραφία Angelus Novus του Klee, ο αναπαριστάμενος άγγελος, ο Άγγελος της Ιστορίας του Benjamin, είναι ένας δυνητικός αρωγός.

» περισσότερα

Αριθμός ΓΕΜΗ 001757101000

Επικοινωνία

ANGELUS NOVUS, ΕΚΔΟΣΕΙΣ

Γράμμου 40, Βριλήσσια 152 35, Αθήνα

Τηλέφωνο: 210-6137942

info[AT]angelus-novus[DOT]gr

Εγγραφή στο newsletter